از اینستاگرام به سایت کتابفروشی؛ مسیر سفارش مستقل

برای بسیاری از کتابفروشی‌ها، اینستاگرام یکی از مهم‌ترین مسیرهای معرفی کتاب و ارتباط با مخاطب است. معرفی یک رمان تازه، نمایش چند صفحه از یک کتاب، پیشنهاد کتاب برای گروه‌های مختلف یا انتشار ویدیوهای معرفی می‌تواند مخاطب را به خرید علاقه‌مند کند. اما بین «دیدن کتاب» و «سفارش دادن کتاب» یک فاصله وجود دارد که اگر درست طراحی نشود، مشتری ممکن است در همان مرحله از خرید منصرف شود.

یکی از راه‌های حل این مشکل، ایجاد یک مسیر مشخص از اینستاگرام به سایت کتابفروشی است. در این مدل، اینستاگرام بیشتر وظیفه جذب مخاطب و ایجاد علاقه را بر عهده دارد و سایت اطلاعات کامل کتاب، موجودی، قیمت و امکان سفارش را در اختیار مشتری قرار می‌دهد.

هدف این نیست که اینستاگرام حذف شود یا ارتباط مستقیم با مشتری از بین برود. هدف این است که برای خریدهای معمولی، مشتری مجبور نباشد تمام فرایند را در دایرکت انجام دهد.

چرا سفارش کتاب نباید همیشه از دایرکت انجام شود؟

فرض کنید کتابفروشی تصویری از یک رمان جدید منتشر می‌کند و مخاطب در دایرکت می‌پرسد: «قیمتش چنده؟ موجوده؟ ارسال دارید؟»

اگر پاسخ تمام این سؤال‌ها در دایرکت داده شود، ممکن است چند پیام دیگر هم برای تکمیل سفارش لازم باشد؛ از نام کتاب و تعداد نسخه گرفته تا اطلاعات ارسال و پرداخت.

این روش برای تعداد کمی سفارش شاید قابل مدیریت باشد، اما با افزایش تعداد پیام‌ها، احتمال خطا و اتلاف زمان بیشتر می‌شود. از طرف دیگر، مشتری هم اطلاعات سفارش خود را در یک مسیر منظم مشاهده نمی‌کند.

سایت می‌تواند این فرایند را ساختارمند کند. مشتری وارد صفحه کتاب می‌شود، مشخصات آن را می‌بیند، قیمت و وضعیت موجودی را بررسی می‌کند، کتاب را به سبد خرید اضافه می‌کند و مراحل سفارش را ادامه می‌دهد.

نقش اینستاگرام و سایت کتابفروشی باید متفاوت باشد

اینستاگرام و سایت قرار نیست رقیب یکدیگر باشند. هرکدام می‌توانند بخش متفاوتی از مسیر مشتری را پوشش دهند.

در چنین ساختاری، مخاطب می‌تواند از یک محتوای جذاب در اینستاگرام شروع کند و بدون نیاز به گفت‌وگوی طولانی، به خرید در سایت برسد.

مسیر ایده‌آل از معرفی کتاب تا سفارش

یک مسیر ساده برای کتابفروشی می‌تواند این‌گونه باشد:

پست یا استوری اینستاگرام ← صفحه کتاب در سایت ← بررسی مشخصات ← افزودن به سبد خرید ← ثبت سفارش ← تأیید سفارش

هرچه این مسیر کوتاه‌تر و واضح‌تر باشد، احتمال اینکه مخاطب در میانه راه سردرگم شود کمتر خواهد بود.

نکته مهم این است که اگر در اینستاگرام یک کتاب مشخص معرفی شده، مقصد لینک نیز تا حد امکان باید همان کتاب باشد، نه اینکه کاربر ابتدا وارد صفحه اصلی شود و دوباره مجبور شود عنوان موردنظرش را پیدا کند.

صفحه کتاب باید پاسخ سؤال‌های اصلی مشتری را بدهد

صفحه محصول در یک کتابفروشی اینترنتی فقط محل نمایش نام کتاب و قیمت نیست. مشتری قبل از خرید ممکن است چند سؤال مهم داشته باشد.

بسته به نوع کتاب، صفحه آن می‌تواند شامل اطلاعات زیر باشد:

• عنوان کتاب
• نام نویسنده یا نویسندگان
• مترجم
• ناشر
• دسته‌بندی یا موضوع
• تعداد صفحات
• نوع جلد
• سال انتشار یا نوبت چاپ در صورت نیاز
• قیمت
• وضعیت موجودی
• معرفی کوتاه و کاربردی
• تصویر مناسب از جلد
• اطلاعات نسخه یا ویرایش
• کتاب‌های مرتبط

قرار نیست تمام این اطلاعات برای همه کتاب‌ها با یک میزان جزئیات نمایش داده شود. هدف این است که اطلاعاتی که واقعاً در تصمیم خرید نقش دارند، به شکل واضح در دسترس باشند.

اگر چند نسخه از یک کتاب وجود دارد چه کنیم؟

گاهی یک عنوان با ترجمه‌های مختلف، ناشران متفاوت یا نسخه‌های گوناگون در بازار وجود دارد. این موضوع برای کتابفروشی اهمیت زیادی دارد، چون ممکن است مشتری دقیقاً همان نسخه‌ای را بخواهد که در پست اینستاگرام دیده است.

بنابراین اطلاعاتی مانند نام مترجم، ناشر، نوع جلد و مشخصات نسخه باید تا حد امکان واضح باشند.

اگر چند نسخه در فروشگاه موجود است، بهتر است تفاوت آن‌ها به شکلی قابل فهم نمایش داده شود تا مشتری ناخواسته نسخه دیگری را انتخاب نکند.

جست‌وجوی سایت برای کتابفروشی اهمیت زیادی دارد

همه مخاطبان از اینستاگرام وارد سایت نمی‌شوند و حتی کاربری که از اینستاگرام آمده ممکن است بخواهد کتاب دیگری را نیز پیدا کند.

به همین دلیل جست‌وجوی سایت کتابفروشی باید بتواند تا حد امکان با اطلاعات مختلف کار کند.

برای مثال کاربر ممکن است با یکی از این موارد جست‌وجو کند:

• نام کتاب
• نام نویسنده
• نام مترجم
• نام ناشر
• موضوع یا ژانر

هرچه پیدا کردن کتاب ساده‌تر باشد، سایت بهتر می‌تواند نقش یک کتابفروشی واقعی را در فضای آنلاین بازسازی کند.

اگر مشتری نام دقیق کتاب را نداند چه؟

این حالت در کتابفروشی‌ها زیاد اتفاق می‌افتد. ممکن است مشتری فقط نام نویسنده را بداند یا کتابی را به خاطر موضوع، ظاهر جلد یا بخشی از عنوان به یاد داشته باشد.

سایت می‌تواند علاوه بر جست‌وجوی دقیق، امکان مرور کتاب‌ها بر اساس دسته‌بندی، نویسنده، موضوع و پیشنهادهای منتخب را فراهم کند.

برای مثال، کاربری که دنبال کتابی درباره روان‌شناسی است اما عنوان مشخصی در ذهن ندارد، باید بتواند وارد دسته مرتبط شود و گزینه‌های مختلف را بررسی کند.

پیشنهاد کتاب‌های مرتبط را جدی بگیرید

در خرید کتاب، مشتری ممکن است بعد از دیدن یک عنوان به کتاب‌های دیگری نیز علاقه‌مند شود. بنابراین صفحه هر کتاب می‌تواند در کنار اطلاعات اصلی، کتاب‌های مرتبط یا پیشنهادهای مشابه را نمایش دهد.

برای مثال در صفحه یک رمان می‌توان کتاب‌های دیگری از همان نویسنده، آثار مشابه یا کتاب‌های مرتبط با همان موضوع را معرفی کرد.

این کار فقط برای افزایش تعداد خریدها نیست. گاهی مشتری دقیقاً کتاب مناسب خودش را در همین پیشنهادهای مرتبط پیدا می‌کند.

محتوای اینستاگرام را مستقیماً به محصول متصل کنید

یکی از اشتباهات رایج این است که کتابفروشی محتوای بسیار خوبی درباره یک کتاب منتشر می‌کند، اما مخاطب بعد از علاقه‌مند شدن نمی‌داند برای خرید باید چه کار کند.

هر محتوایی که درباره یک کتاب مشخص منتشر می‌شود، بهتر است یک اقدام مشخص داشته باشد.

برای مثال:

• معرفی کتاب → مشاهده مشخصات و خرید
• معرفی نویسنده → مشاهده آثار نویسنده
• پیشنهاد کتاب برای یک موضوع → مشاهده مجموعه کتاب‌ها
• معرفی کتاب‌های تازه → مشاهده تازه‌های کتابفروشی
• پیشنهاد کتاب برای گروه خاص → مشاهده فهرست مرتبط

به این ترتیب محتوای اینستاگرام فقط برای گرفتن بازدید تولید نمی‌شود و می‌تواند بخشی از مسیر خرید را نیز شکل دهد.

لینک بیو نباید تنها مقصد همه کاربران باشد

قرار دادن لینک سایت در پروفایل اینستاگرام مفید است، اما اگر همه کاربران بعد از کلیک فقط وارد صفحه اصلی شوند، بخشی از مسیر خرید دوباره به عهده خود مشتری گذاشته می‌شود.

برای معرفی‌های مشخص، بهتر است در صورت امکان کاربر مستقیماً به صفحه مرتبط هدایت شود. اگر محتوای اینستاگرام درباره یک مجموعه کتاب است، مقصد می‌تواند صفحه همان مجموعه باشد و اگر درباره یک عنوان خاص است، صفحه همان کتاب انتخاب منطقی‌تری است.

صفحه اصلی سایت بیشتر برای افرادی مناسب است که هنوز در مرحله جست‌وجو و کشف هستند.

قیمت و موجودی باید شفاف باشند

یکی از دلایلی که مشتری در دایرکت سؤال می‌پرسد، نبود اطلاعات به‌روز در سایت است. اگر قیمت یا وضعیت موجودی کتاب مشخص نباشد، کاربر دوباره به پیام‌رسانی برمی‌گردد.

بهتر است قیمت و وضعیت موجودی کتاب تا حد امکان به‌روز باشند. اگر کتابی ناموجود است، می‌توان به جای نمایش یک صفحه بی‌استفاده، گزینه‌هایی مانند اطلاع از موجود شدن یا مشاهده کتاب‌های مشابه را در نظر گرفت.

در این حالت حتی یک محصول ناموجود نیز می‌تواند به ادامه مسیر مشتری کمک کند.

سبد خرید برای سفارش چند کتاب ضروری است

خرید کتاب معمولاً محدود به یک عنوان نیست. مشتری ممکن است بعد از پیدا کردن کتاب موردنظر، عنوان دیگری را نیز به سبد خود اضافه کند.

سبد خرید باید به شکلی واضح امکان مشاهده کتاب‌های انتخاب‌شده، تعداد نسخه، قیمت هر مورد و مبلغ نهایی را فراهم کند.

اگر هزینه ارسال یا شرایط آن جداگانه محاسبه می‌شود، این موضوع نیز بهتر است در مسیر خرید شفاف باشد.

فرایند ثبت سفارش را کوتاه و قابل فهم کنید

بعد از انتخاب کتاب‌ها، مشتری باید بتواند بدون مراحل غیرضروری سفارش خود را تکمیل کند.

اطلاعاتی که برای ارسال سفارش لازم است باید مشخص باشند و فرم‌ها تا حد امکان ساده طراحی شوند.

در عین حال، ساده بودن نباید به معنی حذف اطلاعات ضروری باشد. کتابفروشی باید بتواند سفارش را با اطلاعات کافی دریافت و پردازش کند.

بعد از ثبت سفارش، مشتری باید بداند چه اتفاقی افتاده است

یکی از بخش‌های مهم مسیر سفارش، مرحله بعد از خرید است. نمایش یک پیام ساده مانند «سفارش ثبت شد» به‌تنهایی ممکن است کافی نباشد.

مشتری بهتر است بتواند اطلاعات اصلی سفارش خود را مشاهده کند؛ برای مثال:

• شماره سفارش
• کتاب‌های خریداری‌شده
• مبلغ سفارش
• وضعیت سفارش
• اطلاعات مربوط به ارسال
• روش پیگیری در صورت نیاز

این شفافیت باعث می‌شود مشتری برای هر مرحله مجبور به ارسال پیام جداگانه نباشد.

دایرکت همچنان جای خودش را دارد

ایجاد مسیر سفارش مستقل به این معنی نیست که دایرکت باید کنار گذاشته شود. مشتری ممکن است درباره انتخاب کتاب، تفاوت دو ترجمه، پیشنهاد مناسب برای یک گروه سنی یا موضوع خاص سؤال داشته باشد.

این نوع سؤال‌ها می‌توانند همچنان از طریق ارتباط مستقیم پاسخ داده شوند. تفاوت اصلی این است که سؤال‌های تکراری و فرایندهای استاندارد خرید، تا حد امکان روی سایت مدیریت شوند.

به این ترتیب دایرکت بیشتر برای ارتباط و مشاوره ارزشمند استفاده می‌شود، نه اینکه جای سیستم سفارش را بگیرد.

برای کتاب‌های ناموجود مسیر جایگزین داشته باشید

اگر مشتری از اینستاگرام وارد صفحه یک کتاب شود و ببیند کتاب موجود نیست، نباید مسیر او همان‌جا تمام شود.

می‌توان گزینه‌هایی مانند این موارد را در نظر گرفت:

• مشاهده کتاب‌های مشابه
• مشاهده آثار دیگر نویسنده
• مشاهده کتاب‌های همان موضوع
• درخواست اطلاع از موجود شدن
• پیشنهاد نسخه یا ترجمه جایگزین در صورت وجود

این کار به کتابفروشی کمک می‌کند حتی در زمان ناموجود بودن یک محصول، تجربه کاربر را حفظ کند.

مسیر موبایل را دقیقاً بررسی کنید

مخاطبی که از اینستاگرام وارد سایت کتابفروشی می‌شود، احتمالاً با موبایل وارد شده است. بنابراین مسیر سفارش باید در صفحه کوچک تلفن همراه نیز ساده باشد.

تصاویر کتاب باید به‌درستی نمایش داده شوند، قیمت و وضعیت موجودی به‌راحتی دیده شوند و دکمه افزودن به سبد خرید جای مشخصی داشته باشد.

همچنین کاربر نباید برای پیدا کردن دکمه خرید، اطلاعات اصلی کتاب یا سبد خرید مجبور به جست‌وجوی طولانی باشد.

مسیرهای مختلف ورود را برای مشتری در نظر بگیرید

همه کاربران با یک هدف وارد سایت نمی‌شوند. بعضی‌ها دقیقاً یک کتاب را می‌خواهند و بعضی‌ها فقط به دنبال پیشنهاد هستند.

چه چیزهایی را در مسیر اینستاگرام تا سایت اندازه بگیریم؟

برای اینکه مشخص شود این مسیر واقعاً کار می‌کند، فقط تعداد فالوورها یا بازدید پست‌ها را بررسی نکنید.

شاخص‌های کاربردی‌تر می‌توانند شامل این موارد باشند:

• تعداد ورود کاربران از اینستاگرام به سایت
• تعداد بازدید صفحات کتاب
• کتاب‌هایی که بیشترین ورودی را از اینستاگرام دریافت می‌کنند
• تعداد افزودن کتاب به سبد خرید
• تعداد سفارش‌های تکمیل‌شده
• تعداد سبدهای رهاشده
• جست‌وجوهای بدون نتیجه
• کتاب‌های پربازدید اما کم‌فروش
• صفحات یا دسته‌بندی‌هایی که بیشترین تعامل را ایجاد می‌کنند

برای مثال اگر یک کتاب از اینستاگرام بازدید زیادی دریافت می‌کند اما تعداد افزودن آن به سبد خرید پایین است، بهتر است صفحه محصول، قیمت، اطلاعات کتاب و مسیر خرید بررسی شود.

اشتباهات رایج در اتصال اینستاگرام به سایت کتابفروشی

• فرستادن همه کاربران به صفحه اصلی: مشتری برای پیدا کردن کتابی که قبلاً دیده دوباره باید جست‌وجو کند.
• نبود اطلاعات کامل کتاب: مشتری برای اطلاعات پایه مجبور به ارسال پیام می‌شود.
• به‌روز نبودن موجودی: کاربر ممکن است کتابی را انتخاب کند که در واقع موجود نیست.
• پنهان بودن قیمت: پنهان کردن قیمت می‌تواند مشتری را دوباره به دایرکت وابسته کند.
• جست‌وجوی ضعیف: پیدا کردن کتاب فقط با عنوان دقیق همیشه کافی نیست.
• نبود کتاب‌های مرتبط: فرصت ادامه جست‌وجو بعد از ناموجود بودن یا عدم علاقه به یک عنوان از بین می‌رود.
• فرایند خرید طولانی: مراحل غیرضروری می‌توانند مشتری را از تکمیل سفارش دور کنند.
• تفاوت اطلاعات اینستاگرام و سایت: اختلاف در قیمت، موجودی یا مشخصات کتاب باعث سردرگمی می‌شود.
• بی‌توجهی به موبایل: مسیر سفارش باید برای کاربری که از اینستاگرام وارد شده کاملاً قابل استفاده باشد.

یک مدل پیشنهادی برای مسیر سفارش مستقل

مسیر مستقل به معنی حذف ارتباط انسانی نیست

کتابفروشی یک کسب‌وکار صرفاً محصول‌محور نیست. بسیاری از مشتریان برای انتخاب کتاب به پیشنهاد و نظر نیاز دارند و همین ارتباط انسانی می‌تواند یکی از ارزش‌های مهم کتابفروشی باشد.

بنابراین بهترین مسیر لزوماً مسیری نیست که تمام ارتباط انسانی را حذف کند. بهتر است کارهای قابل پیش‌بینی مانند مشاهده مشخصات، بررسی قیمت، انتخاب کتاب و ثبت سفارش تا حد امکان مستقل باشند و موضوعاتی مانند پیشنهاد تخصصی، انتخاب میان چند عنوان یا سؤال‌های خاص به ارتباط با کتابفروش سپرده شوند.

در این مدل، سایت جای کتابفروش را نمی‌گیرد؛ بلکه کارهای تکراری را از دوش او برمی‌دارد تا زمان بیشتری برای ارتباط‌های ارزشمند باقی بماند.

جمع‌بندی

اینستاگرام می‌تواند نقطه شروع بسیار خوبی برای معرفی کتاب و جذب مخاطب باشد، اما نباید پایان مسیر خرید نیز باشد. وقتی مخاطب یک کتاب را در اینستاگرام می‌بیند، باید بتواند با کمترین اصطکاک وارد صفحه همان کتاب در سایت شود، مشخصات و قیمت را بررسی کند، موجودی را ببیند و در صورت تمایل سفارش خود را ثبت کند.

در یک مسیر مناسب، اینستاگرام برای کشف و ایجاد علاقه، سایت برای بررسی و انتخاب، و فروشگاه اینترنتی برای ثبت و مدیریت سفارش عمل می‌کند.

اگر این سه بخش به‌درستی به یکدیگر متصل شوند، کتابفروشی دیگر برای هر سفارش ساده به دایرکت وابسته نیست و مشتری نیز مسیر روشن‌تری از «دیدن یک کتاب» تا «خرید آن» خواهد داشت.

سؤالات متداول

آیا کتابفروشی باید مشتریان اینستاگرامی را حتماً به سایت بفرستد؟

نه در همه شرایط. برای سفارش‌های استاندارد، سایت می‌تواند مسیر منظم‌تری ایجاد کند؛ اما برای مشاوره و سؤال‌های تخصصی، ارتباط مستقیم همچنان کاربرد دارد.

بهتر است لینک اینستاگرام به صفحه اصلی سایت برود یا صفحه کتاب؟

اگر محتوای اینستاگرام درباره یک کتاب مشخص است، صفحه همان کتاب معمولاً مقصد مناسب‌تری است. برای معرفی کلی کتابفروشی یا زمانی که هدف مرور مجموعه کتاب‌هاست، صفحه اصلی یا دسته‌بندی مرتبط می‌تواند مناسب باشد.

اگر یک کتاب در سایت موجود نباشد چه کنیم؟

بهتر است صفحه کتاب حفظ شود و در کنار وضعیت ناموجود، کتاب‌های مشابه، آثار دیگر نویسنده یا امکان اطلاع از موجود شدن نمایش داده شود.

آیا برای هر کتاب باید صفحه جداگانه داشته باشیم؟

اگر کتاب در فروشگاه عرضه می‌شود، داشتن صفحه اختصاصی به مدیریت اطلاعات، جست‌وجو و مسیر خرید کمک می‌کند. البته ساختار صفحات باید با تعداد کتاب‌ها و مدل فعالیت کتابفروشی متناسب باشد.

چطور بفهمیم کاربران اینستاگرام واقعاً از سایت خرید می‌کنند؟

ورودی‌های سایت از اینستاگرام، بازدید صفحات کتاب، افزودن به سبد خرید و سفارش‌های تکمیل‌شده را بررسی کنید. این اطلاعات نشان می‌دهد مشکل در جذب مخاطب است یا در مرحله‌ای از مسیر خرید.

بیشتر بخوانید: مسیر لید دوربین اکشن