تحلیل کوهورت چیست؟ داستانی ساده از دو فروشگاه اینترنتی
فرض کنید مدیر دو شرکت فروشگاهی هستید و هر دو در ماه گذشته ۱ میلیارد تومان فروش داشتهاید. در نگاه اول، هر دو کسبوکار یکسان به نظر میرسند؛ اما وقتی به عمق ماجرا نگاه میکنیم:
- شرکت الف: ۹۰۰ میلیون تومان از فروش ماه قبلش حاصل خرید مجدد مشتریان وفادار قبلی بوده و فقط ۱۰۰ میلیون تومان خرج تبلیغات برای مشتریان جدید کرده است.
- شرکت ب: ۹۵۰ میلیون تومان از فروش ماه قبلش حاصل مشتریان جدیدی بوده که با تبلیغات سنگین آمدهاند و مشتریان ماه قبلش حتی یک ریال هم دوباره خرید نکردهاند!
شرکت «ب» شبیه یک سطل سوراخ است که هر چقدر در آن آب (بودجه تبلیغات) بریزید، آب هدر میرود! ابزاری که این سوراخ پنهان را آشکار میکند، تحلیل کوهورت (Cohort Analysis) نام دارد؛ روشی برای دستهبندی مشتریان بر اساس زمان اولین خرید و سنجش نرخ بازگشت آنها در ماههای بعدی.
📈 میخواهید نرخ خرید مجدد مشتریان و سوراخهای قیف فروش شرکت خود را دقیق رصد کنید؟ از خدمات طراحی داشبوردهای هوش تجاری و داده تیپرینو دیدن فرمایید.
جدول رنگی کوهورت (Heatmap): زبان مشترک مدیرعامل و تیم فروش
در جدول کوهورت، خریداران بر اساس ماه ورود دستهبندی میشوند و در ستونهای بعدی درصد افرادی که در ماههای اول، دوم، سوم و ششم دوباره خرید کردهاند ثبت میشود:
| ماه ورود مشتری | تعداد خریدار جدید | ماه ۰ (اولین خرید) | ماه ۱ (ماه بعد) | ماه ۲ | ماه ۳ | ماه ۶ |
|---|---|---|---|---|---|---|
| فروردین ۱۴۰۵ | ۵۰۰ نفر | ۱۰۰٪ | ۳۲٪ | ۲۴٪ | ۱۹٪ | ۱۵٪ |
| اردیبهشت ۱۴۰۵ | ۶۲۰ نفر | ۱۰۰٪ | ۳۸٪ | ۲۸٪ | ۲۲٪ | - |
| خرداد ۱۴۰۵ | ۴۵۰ نفر | ۱۰۰٪ | ۱۴٪ ⚠️ | ۹٪ ⚠️ | - | - |
به ردیف خرداد نگاه کنید: نرخ بازگشت مشتری در ماه بعد ناگهان از ۳۸ درصد به ۱۴ درصد سقوط کرده است! این عدد زنگ خطر را به صدا درمیآورد: آیا جنس خرداد بیکیفیت بوده؟ آیا پشتیبانی افت کرده؟ یا مشکلی در ارسال کالا رخ داده است؟ بدون کوهورت این بحران در بین آمار کلی پنهان میماند.